Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması kanunda düzenlenmiş belirli ekonomik yatırımları gerçekleştiren yabancıların Türk vatandaşlığına başvurabilmesine imkan sağlayan istisnai bir vatandaşlık kazanma yöntemidir. Yabancı kişi tarafından yatırım yapılmış olması tek başına başvuru için yeterli olmayıp ilgili mevzuat kapsamında düzenlenmiş yatırımların ve belirli miktarların yapılması gerekmektedir. Yazımızda yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması, yatırım yolları ve miktarları, gerekli belgeler, uygunluk belgesi ve uygunluk belgesi verebilecek merciler gibi konularda ayrıntılı bilgi vermeyi hedefliyoruz.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması için Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik’in 20. maddesinde belirlenen yatırımların gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Yatırım türüne göre aranılan şartlar, yatırım miktarı ve yatırımın korunması gereken süreler farklılık gösterebilecektir. Ancak yatırımların gerekli şartları taşıması halinde yabancı kişi Cumhurbaşkanı kararı ile Türk vatandaşlığını kazanması mümkündür.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılabilmesi için sabit sermaye yatırımı gayrimenkul satın alma, bankalara mevduat yatırma, istihdam oluşturma , devlet borçlanma araçları, yatırım fonu katılma payı gibi yatırım yolları ile yapılabilmektedir. Bu noktada yatırımın türüne göre miktarı ve aranan şartlar değişiklik göstermektedir. Yabancı kişinin yalnızca mevzuatta düzenlenen yatırım için gerekli şartları yerine getirmesi yeterli olmayıp milli güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek halinin bulunmaması da gereklidir.
Sonuç olarak yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması sabit sermaye yatırımı, gayrimenkul satın alma, bankalara mevduat yatırma, istihdam oluşturma , devlet borçlanma araçları, yatırım fonu katılma payı gibi yatırım yolları ile mümkündür. Yatırım türüne göre yapılması gereken yatırım miktarı değişiklik göstereceğinden yabancı kişinin alanında uzman bir avukattan hukuki destek alması hak kaybına maruz kalmaması açısından kritik öneme sahiptir.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı kazanılması şartları
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması yabancı kişilerin Türkiye’de kanunda aranan nitelikte ve miktarda yatırım yapılmaları halinde vatandaşlık için başvuru yapabilmelerini sağlar. Ancak uygulamada sadece yatırım ve miktarlarına önem verilse de sadece yatırım yapılmış olması doğrudan Türk vatandaşlığının kazanılacağı anlamına gelmeyip diğer şartların da sağlanması gerekmektedir.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı kazanmak isteyen yabancıların, yatırım gerçekleştirmeden önce güncel mevzuatta öngörülen şartları ve başvuru sürecini dikkatle değerlendirmeleri önem taşımaktadır.Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı kazanılması şartları:
- Yönetmelikte Belirlenen Yatırımların Gerçekleştirilmesi ve Uygunluk Belgesi Alınması: Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılmasında yönetmelikte belirlenen sabit sermaye yatırımı, gayrimenkul satın alma, bankalara mevduat yatırma, istihdam oluşturma , devlet borçlanma araçları, yatırım fonu katılma payı gibi yatırım türlerinden birinin gerçekleştirilmesi ve asgari yatırım şartının sağlandığını tespitini gösteren ilgili kurumlardan alınan uygunluk belgesi gerekmektedir.
- Kısa Dönem İkamet İzni Alınması: Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması için kısa dönem ikamet izni alınmış olmalıdır. Kısa dönem ikamet izni için Yabancılar Ve Uluslararası Koruma Kanunu 31/1.maddesinde yer alan nedenlerin varlığı, genel sağlık ve güvenlik standartlarına uygun olmak, vatandaşı olduğu veya yasal olarak ikamet ettiği ülkenin yetkili makamları tarafından düzenlenmiş adli sicil kaydını gösteren belgeyi sunmak, Türkiye’de ikamet edeceği adresi bildirmek gibi şartların yerine getirilmesi gerekmektedir.
- Vatandaşlık İçin İlgili Kuruma Başvuru Yapılması: Kanunda aranan yatırımları yapan yabancı kişi gerekli belgeler, uygunluk belgesi ve kısa dönem ikamet izni ile birlikte İstanbul veya Ankara’da yer alan Göç İdaresi’ne başvuru yapmalıdır. Yabancı için tüm belgelerle birlikte dosya düzenlenip İç İşleri Bakanlığı’na gönderilip, milli güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmadığını tespit edilirse karar verilmesi için Cumhurbaşkanlığı’na gönderilir.
Türk vatandaşlığının kazanılması kapsamında yapılacak yatırımlar ve tutarları
Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik’in 20. Maddesinde yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması için yatırım türleri, hangi miktarda yapılması gerektiği ve yatırımların hangi süreyle devam etmesi gerektiğine ilişkin ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Türk vatandaşlığının kazanılması kapsamında yapılacak yatırımlar ve tutarları:
- 400.000 dolar tutarında Gayrimenkul Yatırımı: Yabancı kişi toplam değeri 400.000 dolar tutarında gayrimenkul yatırımı yapması halinde Türk vatandaşlığına başvuru yapabilir. Bu tutardaki yatırımın tek bir gayrimenkule yapılması şart olmayıp biden fazla gayrimenkulün toplam değeri bu tutarı sağlıyorsa şartı sağlamış olacaktır. Alınan gayrimenkulün hangi amaçla alındığı önem taşımamakta olup konut veya iş yeri olması ya da bizzat kullanılması veya kiraya verilmesi şartın sağlanması açısından önemli değildir. Ancak gayrimenkulün 3 yıl boyunca satışı yapılamaz.
- 500.000 dolar tutarında sermaye yatırımı: Yabancı kişi Türk şirketinin tamamına veya belirli bir payına 500.000 dolar tutarında yatırım yapması halinde Türk vatandaşlığına başvuru yapabilecektir.
- 50 kişilik istihdam oluşturma: Yabancı kişi işletme faaliyeti kapsamında 50 kişiyi istihdam etmesi halinde bu durum Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca uygunluk belgesi verilmesiyle Türk vatandaşlığı için başvuru yapabilir.
- 500.000 dolar tutarında banka hesabına yatırım: Yabancı kişi Türkiye’de faaliyet gösteren bankalara 500.000 dolar parayı 3 yıl banka hesabından çekmemesi şartıyla Türk vatandaşlığına başvuru yapabilir.
- 500.000 dolar tutarında yatırım fonu yatırımı: Yabancı kişi 500.000 dolar tutarında gayrimenkul veya girişim sermayesi yatırım fonu katılma payı üç yıl boyunca koruması ve bu durumun Sermaye Piyasası Kurulunca uygunluk belgesi verilmesi şartıyla Türk vatandaşlığına başvuru yapabilir.
- 500.000 dolar tutarında devlet borçlanma araçlarına yatırım: Yabancı kişi 500.000 dolar tutarında devlet borçlanma araçlarına yatırım yapması ve üç yıl süreyle bu yatırımın bloke edilmesiyle Türk vatandaşlığına başvurabilir.
İlgili Makale: Evlilik Yoluyla Türk Vatandaşlığının Kazanılması
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusu için gerekli belgeler
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması başvurusunda belgelerin eksiksiz olarak sunulması başvurunun hızlı ilerlemesi açısından kritik öneme sahiptir. Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusu için gerekli belgeler:
- Türk Vatandaşlığı başvuru formu
- Mevzuatta düzenlenen yatırımların yapıldığına ilişkin uygunluk belgesi
- Yatırıma ilişkin belgeler, gayrimenkul için yatırım yapılmışsa taşınmaz değerleme raporu
- Yabancı kişinin hangi devlet vatandaşı olduğunu gösteren pasaport veya benzeri belge
- Doğum belgesi
- Başvuru yapan kişi evli ise medeni durumunu gösterir belge
- 4 adet biyometrik fotoğraf
- Maliye veznesine yatırılmış harç ödeme dekontu
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvuru aşamaları
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen yabancı mevzuatta düzenlenen yatırım şartlarını sağladıktan sonra başvuru yaparken sürecin hangi aşamalardan geçeceğini sıklıkla merak etmektedir. Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı titizlikle takip edilmesi gereken bir süreçtir. Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvuru aşamaları:
- Yabancı kişi mevzuatta düzenlenen asgari yatırım şartını sağladığına ilişkin uygunluk belgesi alması gerekir.
- Kısa dönem ikamet izni almalıdır.
- Yabancı kişi başvuruda aranan belgeleri eksiksiz biçimde hazırlayıp uygunluk belgesiyle yurt içinde yerleşim yerinin bulunduğu valiliğe, yurt dışında ise dış temsilciliklere sunar. Yabancı kişinin bizzat başvurusu zorunlu olmayıp özel yetki içeren vekaletname ile avukat aracılığıyla başvuru yapılabilir.
- Başvuru sonrası gerekli evraklarla birlikte dosya oluşturulur. Yabancı hakkında yerleşim yerinin bulunduğu güvenlik birimlerince soruşturma, Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı ile Emniyet Genel Müdürlüğünce de arşiv araştırması yapılır. Bu aşamaların olumlu sonuçlanması halinde dosya karar verilmesi için Cumhurbaşkanlığı’na gönderilir.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusu nasıl yapılır?
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığına başvurusu mevzuatta düzenlenen yatırımla ilgili şartları sağlayan ve buna ilişkin uygunluk belgesi verilen kişiler kısa süreli ikamet izni için ikamet ettiği İl Göç İdaresi Müdürlüğüne başvuru yapar. Başvuruya ilişkin dosya Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünce değerlendirilir. Milli güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek herhangi bir durumu bulunmayan kişilerin Türk Vatandaşlığını kazanmalarına ilişkin karar Cumhurbaşkanı’nın onayına sunulur. Nihai karar Cumhurbaşkanı tarafından verilmektedir.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılmasında yatırımı yapan yabancı kişinin evli olması halinde eşi ve çocukları da Türk vatandaşlığı kazanabileceklerdir. Bu noktada yatırım yapan yabancı kişinin eşinin yatırım yapmasına gerek olmayıp yatırımcı kişinin başvurusu ile Türk vatandaşlığının kazanılması için başvuru yapabilirler.

Uygunluk belgesi nedir? Uygunluk belgesi verecek merciler?
Uygunluk belgesi yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı kazanmak için mevzuatta düzenlenmiş yatırımı yapan yabancıların asgari yatırım şartlarını sağladığını tespitine yarayan belgedir. Mevzuatta düzenlenen yatırım türlerinin hangisinin yapıldığına göre uygunluk belgesi verecek merciler de değişiklik gösterecektir. Uygunluk belgesi verecek merciler:
- Sabit Sermaye yatırımı için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığından
- Taşınmaz satın alımı için Çevre ve Şehircilik Bakanlığından
- İstihdam oluşturanlar için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
- Mevduatı yatırımı için Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu
- Devlet Borçlanma araçlarını satın alanlar için Hazine ve Maliye Bakanlığından,
- Gayrimenkul Yatırım Fonu katılma payı veya Girişim Sermayesi yatırım fonu katılma payı alanlar için Sermaye Piyasası Kurulu
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması sürecinde başvurunun ne kadar sürede sonuçlanacağı sıklıkla merak edilen konulardan biridir. Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması ne kadar süreceğine ilişkin net bir süre vermek mümkün olmayıp belgelerin eksiksiz ve doğru hazırlanması, il emniyet müdürlüğü tarafından yapılacak soruşturma ,arşiv ve güvenlik soruşturması sürecine göre uzayıp kısalabilmektedir. Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusu net net bir süre vermek mümkün olmasa da mevcut durumun şartlarına göre 6 ay ile 1 yıl içinde sonuçlanabilmektedir.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusunun reddine karşı iptal davası
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılmasında başvurunun reddi halinde neler yapılabileceği merak edilen konuların başında gelmektedir. Başvuru idare tarafından çeşitli gerekçelerle reddedilebilmektedir. Uygulamada mevzuatta düzenlenen yatırım şartlarının sağlanmaması, milli güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir halinin bulunması nedenleriyle reddedilmesi karşımıza çıkmaktadır.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusunun reddi kararının hukuka aykırı olduğunu veya red gerekçesinin gerçeği yansıtmadığı düşünen yabancı kişi bu kararın iptali talebiyle dava açabilirler. Dava açma süresi başvurunun reddine ilişkin kararın kişiye tebliğinden itibaren 60 gündür. Bu süre hak düşürücü süredir. Türk vatandaşlığı başvurusunun reddi kararının iptali davasında görevli ve yetkili mahkeme ret kararını veren idarenin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir. Red kararının iptali talebiyle birlikte idari işlemin uygulanması telafisi güç zararlar doğurabileceğinden yürütmenin durdurulması da talep edilebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Yatırım yoluyla Türk vatandaşı olanların askerlik durumu?
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığını kazanan kişilerin Türk vatandaşlığına alınmadan önce gelmiş oldukları ülkelerde askerlik yaptıklarını veya askerlik hizmetini yerine getirmiş sayıldıklarını belgeleyenler ile vatandaşlığa alındıkları yıl 22 ve daha büyük yaşta olanlar askerlik yapmış sayılırlar.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusu nereye yapılır?
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusu İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğüne yapılır.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması eşi ve çocukları kapsar mı?
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması yabancı kişinin eşi ve çocuklarını da kapsar. Yabancı kişinin eşi veya çocukları yatırım şartlarını sağlamasına gerek olmaksızın Türk vatandaşlığını kazanabilirler.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusu vekalet ile yapılabilir mi?
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının başvurusunun bizzat yapılması zorunlu olmayıp, bulundukları ülkenin Türk konsolosluğundan gerekli işlemler için özel yetki düzenleyerek avukat için vekaletname düzenleyebilirler.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı kazanmak için Türkiye’de ikamet etme zorunluluğu var mı?
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılmasında uzun süreli ikamet nedeniyle vatandaşlık başvurusunda olduğu gibi Türkiye’ de belirli süre ile ikamet etme zorunluluğu şartı aranmamıştır. Yani yatırım yoluyla Türk vatandaşlığını kazanmak için Türkiye’de ikamet etme zorunluluğu yoktur.
Gayrimenkul alımı ile türk vatandaşlığı alabilir miyim?
Toplam değeri 400.000 doları değerinde bir veya birden fazla gayrimenkul satın alınması durumunda Türk vatandaşlığı başvurusunda bulunulabilir.
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusunda masraflar?
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı başvurusunda masraflar yapılacak yatırım türüne göre farklılık göstermektedir. Örneğin gayrimenkul satın alınarak yapılan yatırımda tapu masrafları, zorunlu deprem sigortası, uygunluk belgesi verilirken ortaya çıkan masraflar, başvuru hizmet bedeli gibi masraflar ortaya çıkabilmektedir.
Daha önce yapılmış yatırımlar için türk vatandaşlığını kazanmak üzere müracaatta bulunulabilir mi ?
12.01.2017 tarihinden önce yapılmış olan yatırımlar için Türk Vatandaşlığını kazanmak üzere başvuruda bulunulamaz.

