İddet Müddetinin Kaldırılması Davası

İddet müddeti, evliliği sona eren kadının yeniden evlenmesi için bekleme süresidir. Bu düzenlemenin amacı kadının gebe olması halinde yeniden evlenmesi durumunda soybağı karışıklıklarını önlemektir. Yazımızda iddet müddetinin kaldırılması davası, davada görevli ve yetkili mahkeme, dava sürecinde doktor raporunun nasıl alınacağı, iddet müddetinin ne zaman başlayacağı, boşandığı eşiyle evlenmek isteyen kadının iddet müddetinin kaldırılması davası açmasının gerekli olup olmadığı konusunda ayrıntılı bilgi vermeyi hedefliyoruz.

İddet müddetinin kaldırılması davası

İddeti müddeti boşanan kadının yeniden evlenmesi için bekleme gereken süreyi ifade eder. İddet müddeti sadece kadın açısından düzenlenmiş olup erkek için bu şekilde bir bekleme süresi bulunmamaktadır. Kadın açısından bu şekilde bir düzenleme yapılmasının nedeni boşanan kadının gebe olması durumunda doğacak çocuğun soybağında oluşacak karışıklıktır.

Babalık karinesinin düzenlendiği Türk Medeni Kanunun 285.maddesinde ”Evlilik devam ederken veya evliliğin sona ermesinden başlayarak üçyüz gün içinde doğan çocuğun babası kocadır.” şeklinde düzenleme yapılmıştır. Kadının gebe olması durumunda evliliğin sona ermesinden başlayarak 300 gün içinde doğacak çocuğun babası boşandığı eşi olacağı düzenlenmiş yeniden evlenmek istemesi durumunda ise çocuğun yeni evlendiği eşiyle evliliği devam ederken doğması durumunda karışıklık meydana gelecek olup bu nedenle bekleme süresi düzenlemesi yapılmıştır.

İddet müddeti Türk Medeni Kanununun 132.maddesinde ” Evlilik sona ermişse, kadın, evliliğin sona ermesinden başlayarak üç yüz gün geçmedikçe evlenemez. Doğurmakla süre biter. Kadının önceki evliliğinden gebe olmadığının anlaşılması veya evliliği sona eren eşlerin yeniden birbirleri ile evlenmek istemeleri hallerinde mahkeme bu süreyi kaldırır. ” şeklinde düzenlenmiştir. İlgili hükümde açıkça düzenlendiği üzere kadının gebe olmadığının anlaşılması veya eski eşiyle tekrar evlenmek istemesi halinde mahkeme kararıyla iddet müddeti kaldırılabilir.

Sonuç olarak iddet müddetinin kaldırılması davası evliliği sona eren kadının evliliğin sona ermesinden başlayan üç yüz gün evlenememesi nedeniyle bu süreyi kaldırarak evlenmek istemesi halinde başvuracağı hukuki yoldur. Kadının gebe olmadığının anlaşılması ve boşandığı eşiyle tekrar evlenmek istemesi halinde mahkeme bekleme süresinin kaldırılmasına karar verir.

İlgili Makale: Biyolojik Baba Soybağının Reddi Davası Açabilir Mi?

İddet müddetinin kaldırılması için doktor raporu nasıl alınır?

İddet müddetinin kaldırılması davasında kadının gebe olmadığının anlaşılması halinde mahkeme bekleme süresinin kaldırılmasına karar verir. Kadının gebe olup olmadığının araştırmasının mahkeme tarafından ne şekilde yapılacağı kafa karışıklığına neden olmaktadır. Kadının hamile olup olmadığının araştırılmasında doktor raporunun dava öncesinde mi dava sürecinde mi alınacağı sıklıkla merak edilmektedir.

İddet müddetinin kaldırılması davasında kadının hamile olup olmadığına ilişkin doktor raporunun davadan önce alınması durumunda mahkeme bu rapora dayanarak karar vermez, dava açıldıktan sonra mahkeme tarafından yönlendirilen sağlık kuruluşundan rapor alınmasını talep eder. Bu nedenle çoğunlukla dava açılmadan önce alınan rapor mahkeme tarafından dikkate alınmaz. İddet müddetinin kaldırılması davası evliliği sona eren eşlerin yeniden evlenmeleri için açılacak bu durumda doktor raporu alınması gerekmemektedir.

Sonuç olarak iddet müddetinin kaldırılması için doktor raporu dava açıldıktan sonra mahkemenin yönlendireceği sağlık kuruluşundan alınır. Mahkeme dava açıldıktan sonra belirlediği hastaneye veya sağlık kuruluşuna müzekkere yazarak davacı kadının hamile olup olmadığı hakkında rapor düzenlenmesini talep eder. Bu rapor doğrultusunda iddet müddetinin kaldırılmasına karar verilir ve verilen karar kesin olup hemen yürürlüğe girmektedir.

İddet süresi ne zaman başlar?

Türk Medeni Kanunu’nda düzenlenen iddet müddeti, evliliğin sona ermesinden sonra kadının belirli bir süre yeniden evlenmesini engelleyen bir bekleme süresidir. Yeniden evlenmek isteyen kadın için iddet süresinin ne zaman başlayacağı merak edilen konulardan bir diğeridir.

İddet süresinin düzenlendiği Türk Medeni Kanununun 132.maddesine göre evliliği sona eren kadın evliliğin sona ermesinden başlayarak üç yüz gün geçmedikçe evlenemez. Buna göre iddet süresi evliliğin sona ermesinden itibaren başlar. Evliliğin sona ermesinden anlaşılması gereken hakimin duruşmada boşanma kararı vermesi değil boşanma kararının kesinleşmesidir. 5490 Sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun 26. Maddesinde de bu durum “kadının bekleme süresi, mahkeme kararının kesinleştiği tarihten itibaren hüküm ifade eder.” diyerek bekleme süresinin ne zaman başlayacağını hükme bağlamıştır.

İddet müddetinin kaldırılması davası görevli ve yetkili mahkeme

İddet müddetinin kaldırılması dava sürecinin başlangıcında davanın hangi mahkemede ve nerede açılacağı sıklıkla merak edilmektedir. İddet müddetinin kaldırılması davası çekişmesiz bir davadır bu nedenle davalı yoktur.

İddet müddetinin kaldırılması davası çekişmesiz bir dava olduğundan bu davalarda normalde sulh mahkemeleri yetkili olsa da Aile Mahkemelerinin Kuruluşu Hakkında Kanuna göre iddet müddetine ilişkin davalarda görevli mahkeme Aile Mahkemeleridir. Yetkili mahkeme ise talepte bulunan kişinin yerleşim yerindeki mahkemedir.

İddet süresinin kaldırılması için gerekli belgeler?

İddet süresinin kaldırılması davasında mahkemeye gerekli belgelerin eksiksiz sunulması yargılamanın gereksiz uzamasının önüne geçecektir. İddet süresinin kaldırılması için gerekli evrakları evliliğin ne şekilde sona erdiğine göre değişmektedir İddet süresinin kaldırılması için gerekli belgeler;

• Evliliğin sona ermesi eşin ölümüyle gerçekleşmişse ölüm belgesi
• Taraflar boşandıysa gerekçeli boşanma kararı ve kesinleşme şerhi
• Kadının nüfus kayıt örneği
• Usulüne uygun olarak hazırlanmış dava dilekçesi,
• Kadının hamile olmadığını gösteren sağlık kurulu raporu.

Boşandığı eşiyle yeniden evlenmek isteyen kadın iddet süresi için dava açmalı mıdır?

Boşandığı eşiyle aralarındaki sorunları halledip tekrar evlenmek isteyen kadın açısından iddet müddetinin geçerli olup olmadığı sıklıkla karıştırılmaktadır. Toplumda eski eşle evlenmek için iddet müddetinin beklenmesinin gerekmediği şeklinde bir yanılgı bulunmaktadır. Ancak kadın boşandığı eşiyle tekrar evlenmek istese bile iddet süresini beklemesi gerekecek bu süreyi beklemek istemiyorsa mahkemeden kaldırılması için talepte bulunabilecektir.

Boşandığı eşiyle yeniden evlenmek isteyen kadın kanunda düzenlenen iddet müddetini beklemesi gerekecektir. Ancak evliliği sona eren eşlerin yeniden birbirleri ile evlenmek istemeleri hallerinde dava açarak bu sürenin kaldırılmasını sağlayabilmektedir. Bu noktada kadının hamile olup olmadığı araştırılmadan mahkeme sürenin kaldırılmasına karar verir, bu noktada mahkemenin takdir yetkisi bulunmamaktadır.

Sonuç olarak boşandığı eşiyle yeniden evlenmek isteyen kadın iddet süresini beklemek istemiyorsa dava açmalıdır. Mahkeme talepte bulunan kadın hamile olup olmadığını araştırmaksızın karar verir. Verilen karar kesin olup hemen yürürlüğe girer.

İddet süresine uymamanın cezası var mı?

İddet süresine uymamanın herhangi bir yaptırımının olup olmadığı bu süreçte merak edilen konulardan bir diğeridir. İddet süresine uymamanın Türk Ceza Kanunu’nda düzenlenmiş bir cezai yaptırımı bulunmamaktadır. Ancak iddet süresi kesin olmayan evlenme engellerinden biridir.

Evlendirme Yönetmeliği’nin 21.maddesine göre “Evlendirme memuru, dosyayı incelemesi sonucunda 15 inci maddede sayılmış bulunan evlenme manilerinden herhangi birini tespit ettiği takdirde evlenme yapmayı reddeder. Bu hususu gerekçeli ve yazılı olarak taraflara derhal duyurur. Taraflarca tesbit edilen evlenme manisinin mevcut olmadığı belgelerle ispatlanmadığı sürece evlenme yapılamaz. Evlenme manii, nüfus kütüklerindeki bir işlem eksikliği sebebiyle ortaya çıkmışsa, bu eksiklik tamamlanmadıkça evlenme yapılamaz.” şeklinde düzenleme mevcuttur. Bu düzenleme gereğince evlendirme memuru evlilik başvurusu sırasında iddet müddetini değerlendirmesi gerekmekte olup böyle bir durumun olması halinde evlilik başvurusunu reddeder.

Sonuç olarak iddet süresine uymamanın cezai bir yaptırımı bulunmamakla birlikte kesin olmayan evlenme engellerinden biridir. Bu nedenle evlenme memuru evlenme engellerinin bulunduğunun tespitini yaptığında evlilik başvurusunu reddeder.

Eski eşle yeniden evlenmek için iddet müddetinin kaldırılması dava dilekçesi

…………. NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİ’NE

DAVACI:

VEKİLİ : Av. Cansu Bayramoğlu

DAVALI : Hasımsız

KONU : İddet süresinin kaldırılması ve evlenmeye izin verilmesi isteminden ibarettir.

AÇIKLAMALAR : Müvekkilim ile eşi ………… Mahkemesinin …… esas ……….. karar sayılı dosyası ile boşanmışlardır. Boşanma kararı ………….. tarihinde kesinlenmiş ve karar nüfusa işlenmiştir. Gerekçeli karar, kesinleşme şerhi ve müvekkilimin nüfus müdürlüğünden aldığı nüfus kayıt örneği delillerimizde mahkemenize sunulmuştur.

Türk Medeni Kanununu 132.maddesinde ”Evlilik sona ermişse, kadın, evliliğin sona ermesinden başlayarak üçyüz gün geçmedikçe evlenemez. Doğurmakla süre biter. Kadının önceki evliliğinden gebe olmadığının anlaşılması veya evliliği sona eren eşlerin yeniden birbiriyle evlenmek istemeleri hâllerinde mahkeme bu süreyi kaldırır.” şeklinde düzenleme yapılmıştır. Müvekkilimin iddet süresi …………… tarihinde başlamıştır. Müvekkilim ve eski eşiyle boşanma sonrasında aralarındaki sorunları çözüme kavuşturmuşlar bu nedenle tekrar evlenmek istemektedirler.

Türk Medeni Kanununun 132.maddesi gereğince evliliği sona eren eşlerin yeniden birbiriyle evlenmek istemeleri halinde mahkemenin bu süreyi kaldıracağı düzenlenmiştir. Bu nedenle müvekkilimin en kısa sürede boşanmış olduğu eşiyle yeniden evlenmek istemesinden dolayı iddet süresinin kaldırılması için mahkemenize başvurma zorunluluğumuz doğmuştur. Müvekkilim gebe değildir. Mahkemenizin gerekli görmesi halinde gebe olmadığına ilişkin rapor düzenletilmesi için yapılacak tüm testlere muvafakati vardır. Mahkemenizden müvekkilin iddet süresinin kaldırılmasını ve müvekkilin boşanmış olduğu eşiyle yeniden evlenmesi içi izin verilmesini talep ediyoruz.

HUKUKİ NEDENLER : TMK, HMK ve sair ilgili mevzuat

HUKUKİ DELİLLER : Tanık, Bilirkişi, Nüfus kayıtları, Boşanma gerekçeli kararı ve kesinleşme şerhi, Doktor raporu ve sair tüm hukuki deliller

TALEP : Yukarıda açıkladığımız ve sayın mahkemenizce resen gözetilecek nedenlerden ötürü, müvekkilin iddet süresinin kaldırılmasını ve müvekkilin boşanmış olduğu eşiyle yeniden evlenmesi için izin verilmesini talep ediyoruz.

Av. Cansu Bayramoğlu

Sıkça Sorulan Sorular